door dhr Antoon Kuhlmann

Hoefblad

 

29 maart

Door de late lente lijkt het alsof alle plantensoorten zo beetje tegelijkertijd om aandacht vragen. Eén plant van de week lijkt nauwelijks toereikend te zijn. Op dit moment zou één plant van de dag meer voor de hand liggen! Daarom deze week maar drie soorten tegelijk: Klein, Groot en Wit hoefblad.

De Nederlandse naam doet vermoeden dat het om drie soorten van één geslacht gaat. Schijn bedriegt! De wetenschappelijke naam van Klein Hoefblad luidt Tussilago farfara; die van Groot Hoefblad is Petasites hybridus en van Wit Hoefblad Petasites albus. Niet alleen de wetenschappe-lijke namen lopen nogal uiteen, ook de bloemkleuren kennen een verschil: felgeel, roze en geelachtig wit. Eén ding hebben alle drie soorten wel gemeen. Als een van de weinige kruidachtige planten verschijnen hun bloemen eerder dan het blad. In februari / maart drukken de bloemstengels al naar boven. Het blad verschijnt pas in de loop van april. Daarom noemde men Klein hoefblad eeuwen geleden ook wel “Filius ante patrem”: de zoon vóór de vader.


Klein Hoefblad vormt voor menig tuinliefhebber een grote ergernis. Met lange worteluitlopers woekert de soort sterk. Het genot van de prachtig gele bloemen compen-seert deze overlast maar gedeeltelijk. Gehaat en geliefd. De bloemstengels blijven kort, 15 – 20 cm. De onregel-matige, getande en grauwgroene bladeren worden 20 tot 30 cm breed. In de volksgeneeskunde gebruikte men de bloemen om het hoesten te verminderen en de wortel-stokken om de pest uit te bannen. Het is maar dat u het weet! Men beschouwt Klein hoefblad als een pioniersoort: een plant die weinig eisen stelt aan zijn groeiplaats. Na de drooglegging van de Noordoostpolder (ca. 1930) was dit een van de eerste soorten die op het net droog gevallen land verscheen. Niet met enkele exemplaren, maar er was sprake van een explosieve ontwikkeling.


Groot Hoefblad heeft vuilroze bloemetjes, dicht opeen en aan een forse stengel. De planten dragen óf vrouwelijke óf mannelijke bloemen: zijn zgn. éénhuizig. Het blad is minstens zo groot als dat van rabarber, soms wel 50 centimeter breed op een bladstengel van 1 meter hoog. Het typische groeier langs waterkanten.
Wit hoefblad vertoont veel overeenkomst met Groot hoefblad. De bloemkleur blijft echter beperkt tot bleek-geel. Deze soort is inheems in Centraal en Oost Europa, maar voelt zich langs de waterlopen in het Alpinum prima op haar plaats.
Deze week is bijzonder geschikt om de drie verschillende bloemsoorten met elkaar te vergelijken. Over enige tijd gaat dat lastiger, met al dat grote blad erbij.

Klein hoefblad

Groot hoefblad

Boven en onder: Wit hoefblad

Naar Plant v.d week Archief